اثرات فناوری اطلاعات در خدمات‌‌رسانی شهرداری‌ها-تاثیر فناوری اطلاعات بر ارائه خدمات

عنوان پایان نامه :

تاثیر فناوری اطلاعات بر ارائه خدمات در شهرداري كاشان

همان گونه که پیش تر اشاره شد، اطلاعات و ارتباطات از اركان اصلی زندگی در عصر حاضر به شمار رفته و این مسأله در زندگی شهری امروز، در قالب دو مقولۀ اساسی مطرح می شود:

  • اطلاع رسانی شهری: دسترسی شهروندان به اطلاعات مورد نیاز

  • ارتباطات شهری: ارتباط میان شهروندان و سازمان های ارائه دهندۀ خدمات و ملزومات شهری

تأمین و توسعۀ مقولات فوق به روش های آسان، سریع و ارزان، از ضرورت های زندگی در شهرهای امروزی می باشد. صرف نظر از تعاريف متنوع و دامنۀ وسيع مزایای به کارگیری فناوري های اطلاعاتی و ارتباطاتی در بخش هاي مختلف زندگي بشري، دسترسي سريع به اطلاعات و انجام امور، بدون در نظر گرفتن فواصل جغرافيايي و فارغ از محدوديت هاي زماني، از محوري ترين دستاوردهای آن است. (صنایعی، ۱۳۸۱: ۳۳)

ازدیاد جمعیت و گسترش جغرافیایی شهر و به تبع آن افزایش مراكز تجاری و خدماتی، پیچیدگی امور اقتصادی و نیازهای اساسی شهرنشینان به دریافت خدمات و تهیۀ ملزومات زندگی از یک سو و از سویی دیگر، نداشتن اطلاعات و ارتباطات صحیح و كافی، معضلاتی نظیر ترافیك سنگین، آلودگی هوا، اتلاف وقت و دریافت خدمات نامناسب و پرهزینه را به وجود می آورد. (صنایعی، ۱۳۸۱: ۳۳)

این در حالی است كه اکنون در بسیاری از شهرهای توسعه یافتۀ جهان، همراه با ایجاد زیرساخت های فیزیكی شهر، نسبت به گسترش دو مقولۀ اطلاع رسانی و ارتباطات شهری اقدام شده و امروزه نتایج آن را به شکل استقرار خدمات الکترونیک شهری یکپارچه در قالب شهرهای الكترونیك و مجازی مشاهده می نماییم که ضمن صرفه جویی شگرف در منابع مختلف و حیاتی (به ویژه زمان و انرژی) امکان دسترسي سريع و آسان شهروندان به اطلاعات، تسهيلات و خدمات را در خانه یا محل كار فراهم ساخته و از این طریق بسیاری از معضلات و مسائل جاری و مبتلابه کلان شهرها را کاهش داده است. (صنایعی، ۱۳۸۱: ۳۴)

پیاده سازی و توسعۀ خدمات الکترونیک شهری، تأثیرات بسیاری را در زمینه های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی و سیاسی برای ادارۀ شهر و شهروندان به دنبال خواهد داشت.

در زمینۀ اقتصادی، توسعۀ تجارت الکترونیک، بانکداری الکترونیک، گسترش استفاده از کارت های اعتباری، کاهش بوروکراسی و روند اداری مبتنی بر کاغذ، کاهش هزینۀ ارائۀ خدمات، ایجاد زمینه برای سرمایه گذاری داخلی و خارجی و ارتباط تجاری شهر با سایر نقاط جهان بخشی از تأثیرات آن خواهد بود. (صنایعی، ۱۳۸۱: ۳۵)

ارائۀ خدمات برخط به شهروندان در هرجا و هر وقت، افزایش رضایتمندی شهروندان در دسترسی به خدمات بخش دولتی و خصوصی را در پی داشته و امکان تشکیل گروه های اجتماعی برخط، رأی گیری برخط، امکان توزیع عادلانۀ امکانات در میان شهروندان و ایجاد زمینۀ استفاده از نظرات شهروندان در مدیریت شهر، از جمله آثار اجتماعی- سیاسی استقرار و توسعۀ خدمات الکترونیک شهری می باشند. ضمن آن که معرفی شهر و ارائۀ چهره ای مطلوب از آن در سطح جهان و امکان برقراری ارتباطات بین المللی در جامعۀ اطلاعاتی، بالابردن وجهۀ سیاسی شهر و شهروندان را به دنبال دارد. (صنایعی، ۱۳۸۱: ۳۵)

علاوه بر آن می توان به قابلیت ها و مزایای فراوانی در عرصه های اجتماعی- فرهنگی، مانند توسعۀ اطلاع رسانی، افزایش آگاهی و شفاف سازی، آموزش مجازی شهروندان در موضوعات عمومی و تخصصی، امکان انتشار رسانه های دیجیتالی برای شهروندان، استفاده از کتابخانه های دیجیتالی شهر و سایر نقاط کشور و جهان، انتشار اخبار و اطلاعات بهنگام در مورد شهر و ده ها زمینۀ دیگر، اشاره نمود. (صنایعی، ۱۳۸۱: ۳۶)

از سوی دیگر، بهره گیری از فناوری اطلاعات و ارتباطات در عرصۀ «مدیریت شهری» نیز تأثیرات و تحوّلات شگرفی را در حوزه های فعالیت و خدمات نهادهای مدیریت شهری در پی خواهد داشت. (صنایعی، ۱۳۸۱: ۳۶)

امروزه اطلاعات و اطلاع رسانی از مهم ترین ابزار استراتژیک مدیریت اثربخش و کارآمد تمامی سازمان های دولتی و خصوصی محسوب می گردد. قابليت های فراوان فناوري اطلاعات در جمع آوری، انباشت، تحليل، ارائه و به طور کلّی مديريت اطلاعات، توانمندي مديران شهری را در تصميم گيري هاي راهبردي، افزایش مي دهد. (صنایعی، ۱۳۸۱: ۳۷)

لذا دستیابی به فناوری های پیشرفتۀ اطلاعاتی و ارتباطی و سامانه های کمک تصمیم­گیری جهت گردآوری و بهنگام­سازی اطلاعات شهری و ثبت، پالایش و ارائۀ آن ها به صورتی منسجم، از ارکان اساسی فرایندهای تصمیم سازی و تصمیم گیری در نهادهای مدیریت شهری و شهرداری ها به شمار می روند. (صنایعی، ۱۳۸۱: ۳۸)

در این راستا، خدمات الکترونیک شهری با زمینه سازی و تسهیل مشارکت شهروندان، می تواند موجبات اثربخشي و کارایی برنامه هاي شهري و افزايش مقبوليت اجتماعي طرح های توسعۀ شهري را فراهم سازد. بدین ترتیب که مدیران می توانند به صورت تعاملی و پیوسته از نیازها، پیشنهادات، نقطه نظرات و آرای شهروندان مطلع شده و در تصمیم سازی های مدیریتی و ادارۀ شهر از آن ها استفاده کنند. (torres,2012:72)

به علاوه بر موارد فوق، آگاهي شهروندان از حقوق و مسئولیت های متقابل شهروندی، در کنار امکان پیگیری مستمر مطالبات و نیازهایسان، منجر به ايجاد شفافيت شده و از این طریق آرمان «شهرداري شيشه اي»  نیز محقق خواهد شد. (torres,2012:72)