اینترنت به عنوان یک ابزار مفید و پویا، منبع گستردهی اطلاعات در سطح جهان برای برقراری ارتباط و انتقال دانش محسوب میشود و به طور کلی کاربردهای اینترنت را میتوان به دو دسته ارتباطی و اطلاعرسانی تقسیم کرد.
۲-۴-۱- کاربردهای ارتباطی
کاربردهای ارتباطی به پنج دسته قابل تقسیم است:
 
 
 
مکاتبه غیرهمزمان[۵۶]: در شرایطی که پهنای باند محدود باشد، میتوان از اینترنت به صورت وسیلهای ارتباطی اما غیر جستجوگر استفاده کرد. آموزش مکاتبهای با استفاده از فایل یا پست الکترونیکی مطالب را ارسال میکند و کنفرانس رایانهای شبیه به کلاسهای آموزش مکاتبهای انجام میشود؛ با این تفاوت که مواد آموزشی از طریق اینترنت ارسال و دریافت میشود (فیضی و رحمانی، ۱۳۸۳).
مکاتبه همزمان[۵۷]: همکاری از طریق اینترنت به صورت همزمان، مستلزم ارتباط در زمان واقعی میان شرکتکنندگان است. این ارتباط میتواند از طریق همایش مجازی، کنفرانسهای شنیداری، کنفرانسهای شنیداری- دیداری و بالاخره همکاری نرمافزاری صورت گیرد (احمدوند، ۱۳۸۱). نتایج و کلیه مطالب کنفرانسها و سمینارها و ملاقاتها چه به صورت زنده و چه از طریق ارتباطات درون خطی به آگاهی علاقهمندان میرسد. از این طریق صاحبنظران دیدگاههای خود را با هم تقسیم میکنند و مشارکت درون خطی آنها نشانگر قدرت اینترنت است (زمانی، ۱۳۸۱).
پست الکترونیک[۵۸]: پست الکترونیک همواره به عنوان پراستفادهترین ابزار در شبکه اینترنت، مورد توجه بوده است. پست الکترونیکی فرصتی را فراهم میآورد تا برای ارسال پیام به شیوهای متفاوت از روشهای مرسوم اقدام شود. در این سیستم ارتباطی، شخص میتواند پیام الکترونیکی را به صورت خودکار به تمامی شرکت‌کنندگان یا اعضای گروه خاصی ارسال نماید (شیری، ۱۳۷۸). این رسانه تبادل جدی اطلاعات را برای تحقیق مشارکتی و گفتگوهای مهم میسر میسازد (عطاران، ۱۳۸۳). از اینترنت و پست الکترونیک میتوان برای سرعت بخشیدن به انتشار اطلاعات و ارسال و دریافت آن، دستیابی به اطلاعات و منابع گوناگون علمی در اینترنت و هزینه نسبتاً کم برقراری ارتباط استفاده کرد (ابراهیمی، ۱۳۸۰).
گروههای گفتگو (چت رومها): گفتگوی زنده[۵۹] یکی از خدمات اینترنت است که افراد از طریق رایانه‌های خود در هر کشوری که باشند با یکدیگر به طور همزمان متصل شده و از طریق تایپ متون و انتقال صدا و تصویر به گفتگو میپردازند. فضایی که گفتگو در آن انجام میشود اتاق گفتگو نام دارد. در اکثر اتاق‌های گفتگو مکالمات حول یک موضوع از قبل تعیین شده انجام میشود (اسنل[۶۰]، ۱۳۷۹).
گروههای مباحثهای: گروههای مباحثه در حقیقت مجموعهای از کاربران شبکه هستند که برای بحث و گفتگو در مورد موضوعی خاص در محیط شبکه از ابزار پست الکترونیکی استفاده میکنند. معمولاً تشکیل گروه بحث با تمایل فردی خاص شروع میشود و با تعیین میزبان رایانهای مشخص، اعلان گروه بحث و نشانی آن میزبان تعیین شده، علاقهمندان به عضویت در گروه بحث الکترونیکی دعوت میشوند. شیوه کار در گروه بحث الکترونیکی مبتنی بر پست الکترونیکی است. هر کاربری که عضو گروه بحث میشود، نشانی پست الکترونیکی او در سیاهه اعضا ارسال میشود (حاجیزینالعابدینی، ۱۳۸۵). در واقع گروه مباحثه همانند انجمنهای حرفهای عمل کرده و محیطی را فراهم آورده که افراد دارای علایق مشترک به راحتی بتوانند سؤالها و دیدگاههای خود را درباره مسائل گوناگون حرفه خویش برای همگان مطرح ساخته و از نظرهای آنان سود ببرند. افراد گروه مباحثه ممکن است چند نفر در قالب یک گروه کوچک باشند که در زمینه موضوعی خاص تبادل نظر میکنند و یا گروه بسیار وسیعی در سطح منطقه، کشور و یا حتی در سطح جهان باشند (محمدی، ۱۳۸۱).
۲-۴-۲- کاربردهای اطلاعرسانی
از جمله امکانات اینترنت که موجب تسریع ارتباطات بشری و تبادل افکار گردیده، شبکه جهانی وب است (صابری و صدیقی، ۱۳۸۳). یکی از مزیتهای وب فراهم کردن دستیابی به منابع اصلی اطلاعات است. وب دستیابی به منابع یادگیری با کیفیت بالا، امکان برقراری ارتباط با افراد از طریق پست الکترونیک، و نیز اطلاع‌رسانی، تبادل نظر و تعادل فرهنگی و بینالمللی و یادگیری مشارکتی را ممکن میسازد (عطاران، ۱۳۸۳). از سال ۱۹۹۰، به دنبال اختراع وب، متن کامل مقالههای منتشر شده در مجلههای علمی به صورت الکترونیکی و دسترسی آزاد در اختیار پژوهشگران قرار میگیرد به صورتی که وب به یکی از مجراهای اصلی ارتباط علمی میان پژوهشگران تبدیل شدهاست (نوروزی، ۱۳۸۵). شبکه جهانی وب یکی از مهمترین ابزارهایی است که از آن به مثابه اصلیترین ابزار برای دسترسی به اطلاعات استفاده میشود.
۲-۴-۳- کارکردهای اینترنت
اینترنت همانگونه که بر سازمان و حیات اقتصادی جوامع تأثیر گذاشته، حیات فردی و روزمره افراد را تحت تأثیر قرار داده است. بسیاری از فعالیتهایی که افراد به واسطه اینترنت انجام میدهند در حیات روزمره نقش اساسی دارند و استفاده از اینترنت برای انجام آنها موجب تسهیل در انجام این فعالیتها شده است. اینترنت دارای کارکردهای گوناگونی است از جمله میتوان به کارکردهای آموزشی، سرگرمی، و خدماتی اشاره کرد:
تفریح و سرگرمیتفریح و سرگرمی از جمله کارکردهای اینترنت میباشد. اینترنت با ایجاد فضایی تفننی، بدیع و هیجانانگیز، چه مستقیم به واسطه ابزار برخط تفریح و سرگرمی و چه با بازیهای رایانهای و البته تفنن ساده و معمول وبگردی به همراه سرک کشیدن در گپهای مورد علاقه، گروههای اجتماعی مختلف با انگیزههای متفاوتی را مجذوب خود کردهاست که در این میان جوانان بیشترین استفادهکننده آن هستند (وتیل[۶۱]، ۱۹۹۷).
خدماتیاینترنت، امکان ارتباط راه دور، خرید اینترنتی، نامهنگاری، انجام معاملات و پرداخت صورت حسابها زندگی را برای افراد، ساده و راحت کردهاست. گستردگی کارکردهای اینترنت سبب شده که گروه‌های گوناگون، مؤسسات، سازمانها و نهادها و حتی افراد معمولی برحسب مورد و نیاز خود به این شبکه روی بیاورند و از آن استفاده برند. قابلیت مهم وب جهانی موجب شده تا بتوان همه چیز را درباره همه موضوعها از کسب اخبار، اطلاعات و یافتن شغل گرفته تا موضوعات جزیی مانند بلیط هواپیما، تدارکات اقامت در هتل، خرید و فروش اتومبیل، اطلاعات مربوط به انواع فروشگاهها، قیمت اجناس در آن جستوجو کرد (ابراهیمی، ۱۳۸۰).
۲-۵- محیطهای اینترنت
اینترنت نه فقط یک محیط، که چندین محیط محسوب میشود؛ اگرچه بین محیطهای گوناگون اینترنت همپوشی فراوانی وجود دارد، اما این محیطها از نظر برخی مشخصات بنیادین (که به هنگام تجربهی این محیطها بر رفتار ما اثر میگذارند) با یکدیگر تفاوت دارند:
نخستین محیط شبکه جهانی، وب است. از این محیط به عنوان گونهای کتابخانه یا قفسه مجلات استفاده میشود؛ جستجوهای علمی بخشی از این قسمت محسوب میشوند.
پست الکترونیکی به صورت یکی از محیطهای اینترنتی بسیار مهم برای کاربران درآمدهاست و در کنار وب به عنوان یکی از فناوریهای ضروری تلقی میشود. از این قابلیت جهت برقراری ارتباط با دوستان و خانواده استفاده میشود.
محیط دیگر در اینترنت، محیط بازی است، محیطهای مجازی که چندین عامل را با هم میآمیزند تا بین کاربران حس وابستگی قویتری را نسبت به مکان و جامعه ایجاد نماید.
یکی از مهمترین و پرطرفدارترین محیطهای اینترنت، گفتگوهای همزمان است. اشخاص بهواسطه این محیط میتوانند همزمان وارد اتاقهای گفتگو شده و در گفت و شنودهای همزمان با دیگران شرکت جویند (احسانی، ۱۳۸۶).
۲-۶- میزان استفاده از اینترنت در جهان
طبق برآوردهای انجام شده، شبکه اینترنت تا پایان ماه آوریل سال ۱۹۹۸ بالغ بر ۰۰۰،۷۵۰،۱۱۵ استفاده کننده در جهان داشته که ۷۰ میلیون نفر در امریکا و کانادا، ۲۳ میلیون نفر در اروپا، ۱۴ میلیون نفر در آسیا و اقیانوسیه، ۷ میلیون نفر در امریکای جنوبی، ۱ میلیون نفر در آفریقا و ۰۰۰،۵۲۵ نفر در خاورمیانه از این شبکه استفاده کردهاند (شیری، ۱۳۷۸). گسترش اینترنت در جوامع بشری روبهرشد است. کاربرد رسانه چندگانهای چون اینترنت نشانگر اهمیت و جایگاه ویژه آن میباشد. طبق آخرین آمارها و تحلیلهای ارائه شده در سایت سازمان جهانی اینترنت، تعداد کسانی که در سراسر دنیا در سال ۲۰۱۰ به اینترنت دسترسی داشتند در جدول ۲-۱ نشان داده شدهاست.
جدول ۲-۱٫ میزان استفاده از اینترنت بر حسب مناطق جغرافیایی در سال ۲۰۱۰

این مطلب را هم بخوانید :
رابطه جو خلاقانه با میزان کار آفرینی دانش در دستگاههای اجرایی شمقایسه دانش آموزان دختر ...

منطقه کاربران
(درصد)
کاربران
(میلیون نفر)
جمعیت
آفریقا ۹/۱۰ ۷۰۰،۹۳۱،۱۱۰ ۰۵۰،۷۷۹،۰۱۳،۱
آسیا ۵/۲۱ ۳۹۶،۰۹۴،۸۲۵
دانلود کامل پایان نامه در سایت pifo.ir موجود است.